Αποκατάσταση της Ιστορικής Αλήθειας για την Ανασυγκρότηση της Καλαμάτας (Σεισμοί 1986)

Στα πλαίσια του δημόσιου  κοινωνικού διαλόγου, καταθέτω τη δική μου οπτική και μαρτυρία για τα πράγματα, όπως ακριβώς τα βίωσα την κρίσιμη εκείνη εποχή, συμβάλλοντας στην αποκατάσταση της πλήρους εικόνας γύρω από το «θαύμα της Καλαμάτας». Η ανασυγκρότηση της πόλης μας υπήρξε ένα πρωτοφανές διοικητικό, πολεοδομικό και οικονομικό επίτευγμα, το οποίο συντελέστηκε χάρη στην ακαριαία κινητοποίηση προσωπικά  του τότε Δημάρχου Καλαμάτας, Σταύρου Μπένου, τη βαθιά κατανόηση και πολιτική βούληση της Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ, καθώς και την καταλυτική παρουσία των κορυφαίων υπουργών της.

Ο Σταύρος Μπένος, ως αιρετός Δήμαρχος της πόλης, βρέθηκε από την πρώτη στιγμή στην πρώτη γραμμή της μάχης. Αμέσως μετά τον καταστροφικό σεισμό της 13ης Σεπτεμβρίου 1986, οι υπηρεσίες του Δήμου τέθηκαν σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης, τοποθετώντας 3.500 σκηνές και εκατοντάδες οικίσκους για την άμεση στέγαση πάνω από 20.000 αστέγων. Παράλληλα, οργανώθηκε το Δημοτικό Κέντρο Πολιτικής Προστασίας για τη διανομή συσσιτίων, την υγειονομική περίθαλψη και την παροχή πρώτων βοηθειών, ενώ συγκροτήθηκε διαπαραταξιακό προεδρείο στο Δημοτικό Συμβούλιο, εξασφαλίζοντας την ενότητα και τη συντονισμένη δράση όλων των δυνάμεων της Καλαμάτας.

Μέσα σε μόλις 18 μέρες,  παρουσία  του Υπουργού Παιδείας Αντώνη Τρίτση,  αποκαταστάθηκε η σχολική ζωή, αρχικά  σε μεγάλες στρατιωτικές σκηνές που στήθηκαν σε προαύλια, γήπεδα και ανοιχτούς κοινόχρηστους χώρους και στη συνέχεια  σε λυόμενες αίθουσες,  με τις άμεσες και αποφασιστικές πρωτοβουλίες αυτενεργού δράσης του τότε Διευθυντή  Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης ,  σε αγαστή συνεργασία με τις υπηρεσίες του Δήμου (ΔΕΥΑΚ κ.λπ)   και την στρατιωτική βοήθεια που  έλαβε.

Η ανταπόκριση της Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ ήταν ακαριαία και ουσιαστική, παρέχοντας πρωτοφανή νομοθετική και χρηματοδοτική στήριξη. Ο ίδιος ο Πρωθυπουργός Ανδρέας Παπανδρέου κατέβηκε  στην Καλαμάτα και εξήγγειλε ότι η ανασυγκρότηση της πόλης αποτελεί «εθνική προτεραιότητα».

 Για το σκοπό αυτό εγκρίθηκαν έκτακτες πιστώσεις από το Πρόγραμμα Δημοσίων Επενδύσεων, ενώ αξιοποιήθηκε η «Γραμμή 550» της ΕΟΚ για την ταχεία χρηματοδότηση των πρώτων υποδομών με  4,5 εκατομμύρια ECU (Ευρωπαϊκή Νομισματική Μονάδα / European Currency Unit, ο πρόδρομος του Ευρώ). Με την τότε ισοτιμία (1 ECU ≈ 135-140 δραχμές το 1986), τα 4,5 εκατομμύρια ECU αντιστοιχούσαν σε περίπου 600 έως 650 εκατομμύρια δραχμές.  Παράλληλα, θεσμοθετήθηκε ένα εκτεταμένο πρόγραμμα χαμηλότοκων και άτοκων στεγαστικών δανείων μέσω της Υπηρεσίας Αποκατάστασης Σεισμοπλήκτων, παρασχέθηκε επιδότηση ενοικίου, ενώ εγκρίθηκαν φορολογικές απαλλαγές και αναστολές χρεών για την προστασία των επαγγελματιών και τη διάσωση της τοπικής οικονομίας.

Στο πλευρό του Δημάρχου βρέθηκαν άμεσα και οι υπουργοί της κυβέρνησης. Η Υπουργός Πολιτισμού Μελίνα Μερκούρη έδωσε προσωπική μάχη για τη διάσωση της αρχιτεκτονικής κληρονομιάς της πόλης, χρηματοδοτώντας ειδικά προγράμματα για την αποκατάσταση των ιστορικών νεοκλασικών, των διατηρητέων κτιρίων και των θρησκευτικών μνημείων, όπως ο Ιστορικός Ναός των Αγίων Αποστόλων. Παράλληλα, ο Γιώργος Γεννηματάς και τα κυβερνητικά κλιμάκια βρίσκονταν στο πεδίο για τον συντονισμό των κρατικών μηχανισμών, καταργώντας κάθε γραφειοκρατικό εμπόδιο για να προχωρήσουν τα έργα με ρυθμούς εξπρές.

Αντί για μια πρόχειρη και εμβαλωματική αποκατάσταση, ο Σταύρος Μπένος, σε συνεργασία με τον κορυφαίο πολεοδόμο Γρηγόρη Διαμαντόπουλο και το Υπουργείο Περιβάλλοντος, εφάρμοσε το Γενικό Πολεοδομικό Σχέδιο αξιοποιώντας τον Νόμο 1337/1983 του Αντώνη Τρίτση.  Σχεδιάστηκε ο Περιφερειακός Δακτύλιος της Καλαμάτας, ο νέος οδικός άξονας και δημιουργήθηκαν εκτεταμένες πεζοδρομήσεις, πάρκα και ελεύθεροι δημόσιοι χώροι. Αποτέλεσμα αυτής της προσπάθειας ήταν η Καλαμάτα να αποσπάσει ευρωπαϊκά βραβεία πολεοδομικού σχεδιασμού και να μετατραπεί σε πρότυπο αντισεισμικά θωρακισμένης πόλης.

Η αξία του επιτεύγματος της Καλαμάτας φαίνεται ξεκάθαρα όταν συγκριθεί με άλλες περιπτώσεις φυσικών καταστροφών στην πατρίδα μας, όπως επί διακυβέρνησης Ν.Δ., όπου οι πληγέντες περιμένουν  επί χρόνια την κρατική αρωγή πάρα τις διαμαρτυρίες και τις κινητοποιήσεις των τοπικών κοινωνικών και συνδικαλιστικών  φορέων. Στην Καλαμάτα, η αποφασιστικότητα  της Δημοτικής Αρχής και η έμπρακτη συμπαράσταση της Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ έφεραν αποτελέσματα σε χρόνους ρεκόρ.

Οι λαϊκές διεκδικήσεις και οι κινητοποιήσεις είναι πάντα σεβαστές και αποτελούν δομικό στοιχείο της δημοκρατίας μας. Όμως, η αλήθεια που ζήσαμε είναι μία.  Το «θαύμα της Καλαμάτας» υπήρξε το λαμπρό αποτέλεσμα της μαχητικότητας και του οράματος του Δημάρχου Σταύρου Μπένου, της άμεσης πολιτικής ανταπόκρισης της Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ και του υψηλού επιστημονικού σχεδιασμού που αναγέννησε την πόλη μας από τις στάχτες της.

Σχετικές δημοσιεύσεις