Η Έκπτωση του Δημόσιου Λόγου Εντός και Εκτός της Βουλής

Υπήρχε μια εποχή – όχι τόσο μακρινή – που ο δημόσιος λόγος, ακόμη και στις πιο έντονες πολιτικές αντιπαραθέσεις, διατηρούσε ένα στοιχειώδες μέτρο ευπρέπειας. Η Βουλή λειτουργούσε ως χώρος θεσμικής αντιπαράθεσης, όπου η σύγκρουση ιδεών δεν ακύρωνε το σεβασμό προς τον ομιλητή και, κυρίως, προς τον ίδιο το θεσμό. Ο λόγος είχε σαφήνεια, ακρίβεια και επίγνωση ευθύνης. Υπήρχε μια εποχή που οι λέξεις περνούσαν το κατώφλι της Βουλής με σεβασμό. Είχαν μνήμη, κουβαλούσαν ιστορία, πολιτισμό, παιδεία. Σήμερα μπαίνουν απροετοίμαστες, συχνά λαχανιασμένες, θυμωμένες, έτοιμες για σύγκρουση. Δεν επιχειρηματολογούν, επιτίθενται. Δεν φωτίζουν,…

Περισσότερα

Ο θυμός καραδοκεί

Σήμερα ο τρόπος που τοποθετείται κάθε κόμμα στο ευρύτερο πολιτικό περιβάλλον δεν σχετίζεται με κάποια ηθική ή αξιακή προτίμηση, αλλά με την ίδια την πολιτική πραγματικότητα. Κάθε αγώνας για εξουσία είναι σκληρός και γίνεται σκληρότερος όταν προστίθενται ιστορικές διαιρετικές τομές, δημαγωγικός λαϊκισμός και νοσηρός «συναισθηματισμός». Κάτω από αυτές τις συνθήκες ο Μητσοτάκης, ύστερα μάλιστα από σημαντικές δημοσκοπικές απώλειες, επιχειρεί να βελτιώσει τη σχέση του με το κομμάτι εκείνο της κοινωνίας που του έχει γυρίσει την πλάτη και να αποκαταστήσει την αύρα αισιοδοξίας που περιέβαλλε την κυβέρνησή του όταν ανέλαβε την…

Περισσότερα

Η Λήθη του ψέματος

«Ὤδινεν ὄρος καί ἔτεκεν παραμΙθάκη». Επιτέλους κυκλοφόρησε η «Ιθάκη» από τον Gutenberg. Ο «συγγραφέας» παρουσιάζεται ως «καταθέτης ψυχής» στην πιο ταραγμένη περίοδο της Μεταπολίτευσης. Στην «Ιθάκη», ένα βιβλίο «κλειδαρότρυπα», ο «συγγραφέας» επιχειρεί να εξωραΐσει την πρωθυπουργική και αρχηγική θητεία του και να λειάνει τις παγιωμένες αντιλήψεις, δεν έχει να κάνει με Ιστορία αλλά με μια μυθοπλαστική ιστορία, με ένα «παραμΙθάκη» μιας εξιλεωτικής αυτοβιογραφίας, άλλωστε η Οδύσσεια είναι ένας μύθος περί επιστροφής. Στη δικιά μας «Ιθάκη», στην «Ιθάκη» του Αλέξη, ο πρωταγωνιστής εμφανίζεται ως ένα εξόχως δραματικό πρόσωπο, ένας Οδυσσέας αντιμέτωπος…

Περισσότερα

Πού αρχίζει και πού τελειώνει το δικαίωμα του διαδηλωτή;

Εδώ και δέκα ημέρες το πρώτο θέμα στην επικαιρότητα είναι οι αγροτικές κινητοποιήσεις. Όλοι μας, άλλοι περισσότερο και άλλοι λιγότερο, μιλάμε για τις κινητοποιήσεις και τα προβλήματα των αγροτών, που οι περισσότεροι τα ξέρουν θεωρητικά και ίσως με ωραιοποιημένες ιστορίες αστών που αποφάσισαν να εγκαταλείψουν τις δουλειές τους και να ζήσουν την αγροτική ζωή. Η ζωή και η δουλειά στην ύπαιθρο δεν έχουν καμία σχέση με ωραιοποιημένες ιστορίες. Τα αγροτικά και τα κτηνοτροφικά είναι δύσκολα θέματα. Μία θεομηνία, μία ξηρασία, ένα χαλάζι, μία αρρώστια μπορούν να τινάξουν σοδειές και κοπάδια…

Περισσότερα

Πορτογαλία. Το παράδειγμα μιας χώρας που διάλεξε τον δρόμο της κανονικότητας

Υπάρχουν στιγμές που μια απλή επίσκεψη σε μια ευρωπαϊκή χώρα αρκεί για να καταλάβεις πόσο δρόμο έχουμε ακόμη μπροστά μας. Η Πορτογαλία είναι ένα τέτοιο παράδειγμα.  Όταν μπήκε σε μνημόνιο το 2011, όλοι περίμεναν ότι θα χρειαστεί δεκαετίες για να επανέλθει. Και όμως, σε μόλις τρία χρόνια κατάφερε όχι μόνο να βγει καθαρά από το πρόγραμμα διάσωσης, αλλά και να βάλει μπροστά μεταρρυθμίσεις που την καθιστούν σήμερα σύγχρονη και ευημερούσα. Γιατί;  Δεν είχε την τοξικότητα, την ακραία πόλωση και την πολιτική αστάθεια που είδαμε στην Ελλάδα, και αυτό έκανε τη…

Περισσότερα

Ανακύκλωση Φιλοδοξίας και Απόγνωση

Χωρίς αμφιβολία η παραίτηση του Αλέξη Τσίπρα από τις τάξεις της κοινοβουλευτικής του ομάδας ήταν μία κίνηση για το μέλλον, μια κίνηση που προκάλεσε θόρυβο αλλιώς το γεγονός δεν θα είχε νόημα. Επρόκειτο, κατά συνέπεια, για θόρυβο σκοπούμενο, αφού εκ των πραγμάτων θα αποτελούσε μέρος του προαναγγελθέντος rebranding. Η παραίτηση ήταν η τελευταία πράξη ενός πολιτικού που δεν μπόρεσε ποτέ να ξεφύγει από το παρελθόν του. Το φάντασμα του 2015 θα τον συνοδεύει για πάντα, καθώς η πενταετή θητεία του στην κυβέρνηση ήταν καταστροφική. Μιας κυβέρνησης που πίστεψε ότι η…

Περισσότερα

Το παρακράτος της κουκούλας

Η δίκη και καταδίκη των δύο ψευδομαρτύρων στην υπόθεση Novartis έφτασε στο τέλος με μία συμβολική ποινή. Μία ποινική εκκρεμότητα έκλεισε ανώδυνα, τα ερωτήματα όμως παραμένουν. Εύλογα ο κοινός νους διερωτάται, για ποιο λόγο δύο πολίτες έρχονται να εμπλακούν σε μια υπόθεση πολιτικής ίντριγκας από την οποία εκ πρώτης όψεως δεν είχαν να κερδίσουν τίποτα; Ποίοι και γιατί τους πίεσαν να συμμετάσχουν σε αυτό το «παιχνίδι»; Τους κρατούσαν από κάπου; Ή το δέλεαρ ήταν τα δεκάδες εκατομμύρια δολάρια που εισέπραξαν από το αμερικανικό δημόσιο; Δυστυχώς αυτές τις απαντήσεις δεν θα…

Περισσότερα

Από το Δυστύχημα των Τεμπών στο Κίνημα του Θυματισμού

Το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών για άλλη μια φορά έρχεται στη δημόσια συζήτηση με θόρυβο. Επίκεντρο η απεργία πείνας ενός πατέρα που έχασε το παιδί του, του Πάνου Ρούτσι που ζητά την (εκ)ταφή της σορού προκειμένου να διαπιστωθεί εάν υπάρχει ξυλόλιο στη  σορό. Πότε το ζητά; τώρα που έκλεισε η έρευνα του Εφέτη Ανακριτή και όχι κατά τη διάρκεια των 2,5 χρόνων που κράτησε η έρευνα, τώρα που η υπόθεση πήρε επιτέλους το δρόμο της Δικαιοσύνης, της μόνης αρμόδιας να δώσει απαντήσεις τού τί έφταιξε και ποίοι. Όπως άλλωστε ειπώθηκε…

Περισσότερα

Η επιστροφή του Ασώτου

Με τον εναρκτήριο λόγο στο συνέδριο τού Ινστιτούτου του, ο Τσίπρας θέλησε να δηλώσει την επιθυμία του να ξαναμπεί στο πολιτικό παιχνίδι. Αντιλαμβάνεται τον εαυτόν του ως προφήτη μιας ασαφούς σωτηρίας από μια επικείμενη καταστροφή. Εμφανίστηκε ως συστημικός, προκειμένου να ξεχάσουμε όσα έγιναν, να διαγράψουμε τη συμμαχία με τον Καμμένο, να ξεχάσουμε όσα υποφέραμε, όσα πάθαμε. Η μνήμη παύει να έχει σχέση με την αλήθεια μόνον εάν πετάξεις στην χωματερή της ζωής τα μύρια όσα άλλα. Ο Τσίπρας μπορεί να έχει βελτιώσει εν γένει την εμφάνισή του, αδυνατεί όμως να…

Περισσότερα

Ο δημαγωγικός λόγος και η υπαρξιακή αξία του θυμού

Το τραγικό δυστύχημα των Τεμπών ήταν μια ευκαιρία, ένα παράθυρο να δούμε ποίοι είμαστε, πού πάμε; Κάποιοι όμως «χαρισματικοί» ηγέτες με απύλωτα στόματα κατάφεραν η «κάσα» του παραθύρου να ενταφιάσει κάθε ελπίδα και να θολώσει τον ορίζοντα σαν γέρικο μάτι με καταρράκτη. Μαγικές διαπιστώσεις και «χαρισματικοί» ηγέτες έκαναν καριέρα χάρη στη συνωμοσία του ανορθολογισμού που τροφοδότησε το κίνημα θλίψης, προκαλώντας ένα χαρμάνι δηλητηριώδες που ντοπάρει τον απελπισμένο, που καταντά άθυρμα του κάθε επιτήδειου, του κάθε παραμυθατζή, του κάθε θεομπαίχτη. Αυτό που τους νοιάζει είναι να σπείρουν την καχυποψία στους θεσμούς…

Περισσότερα

Φευγαλέα εφήμερη εμπειρία

Η συνεχώς αυξανόμενη κινητικότητα και παρεμβατικότητα στα πολιτικά πράγματα του Τσίπρα είναι «σήμα» επανάκαμψης στην ενεργό πολιτική ζωή. Προφανώς περιμένει τις εξελίξεις και ανιχνεύει το πολιτικό πεδίο και την κατάλληλη ώρα προκειμένου να εισβάλλει και πάλι στην πολιτική σκηνή. Προφανώς περιμένει να μεγαλώσει ακόμη περισσότερο η φθορά, να αδυνατίσει ακόμη περισσότερο η μνήμη και να εμφανιστεί ως Μεσσίας. Πάντα του άρεσε αυτός ο ρόλος. Επιστρέφοντας, οφείλει να απαντήσει αν θα ξανανοίξει την πόρτα που έκλεισε το 2023, δηλαδή εάν θα βουτήξει και πάλι στα «λασπόνερα» της καθημαγμένης ριζοσπαστικής Αριστεράς ή…

Περισσότερα